Neden Zeki İnsanlar Kötü Girişimcilerdir

Zeki ve yetenekli olmanın sizi iyi bir girişimci adayı yapacağını düşünüyor olabilirsiniz fakat aslında zeki insanlar kötü girişimcilerdir.

Neden zeki insanlar kötü girişimcilerdir

The Entrepreneur Equation kitabının yazarı Carol Roth’a göre bir girişimi kötü etkileyecek mantık dışı nedenlerin başında zeki insanlar gelir. Evet, ne kadar başarılı ve yetenekli olursanız, bir işletme yürütmek o kadar zordur.

Zeki, motivasyonu yüksek ve yetenekli olmanın girişimcilik için birini en iyi aday yapabileceğini düşünüyor olabilirsiniz fakat aslında tam tersidir.

“Her şeyi ben daha iyi yaparım” Sendromu

Zeki insanların bu sorunu okul yıllarından başlar. Öğretmen öğrencileri gruplara ayırıp her gruba bir proje verdiğinde genelde bu proje bir grubun %20’si tarafından gerçekleştirilir. Bu %20 de genelde zeki insanlardır. Her grubun en akıllı ve yeteneklisi her zaman en büyük pay sahibi olmak ister. Çünkü görevleri eşit paylaştırarak ve devamsızlık yapmadığı zaman da sınıfta uyuyan Emir’in kendi bölümünü iyi yapacağını umarak ders notlarını tehlikeye atmak istemez. Emir’i motive etmekle kim uğraşacak, onun yerine tüm ödevi kendisi yapar daha iyi. Ve böylece zeki insanların algı döngüleri başlar. Zekiler her zaman herkesten iyi iş çıkartır. Daha iyi yazar, planlar ve sonuçlandırır. Onlar her zaman en iyisidir, ta ki bir işletmeyi yönetmeye gelene kadar. İşte o zaman yandılar!

Bir günde sadece 24 saat var ve bu 24 saat içinde bir insan uyumaya, yemeğe, duş almaya veya başka günlük rutinlere ihtiyaç duyar. Bu zeki insan, işi başkası yaparsa kötü yapacağını düşündüğü için her şeyi kendi yapar. Böylece tek kişilik şirket olmaya devam eder ve hiç büyüyemez.

Aylaklar Neden Başarılı Olur

İlginç fakat bazı tembel insanlar girişimciliğe zeki insanlardan daha uygundur. Çünkü etraflarını zeki insanlarla doldurup işleri onlara yaptıracak kadar uyanıklardır. Kendilerinin yapmak istemediği işi, diğer insanları manipüle ederek veya işleri onlara havale ederek yaptırmasını çok iyi bilirler.

Yönetebildiğin Kadar Zekisindir

Aslında akıllı insanlar yeteneklerini başka insanlara aktarabilmeliler. İdeali budur. Fakat bu insanlar her şeyi kendileri yapmaya o kadar alışmıştır ki başarılı bir işletme yürütmenin anahtar becerilerini öğrenemezler. Akıllı bir insan olarak yeteneğinizi ve zekanızı herkesin taklit edebileceği bir formata sunmanız gerekiyor.

Kendi İyiliğin İçin Bu kadar Zeki Olma

Zeki insanların bir diğer özelliği de alışılmadık, karmaşık ve zor şeylere olan ilgileridir. Basit yap prensibini uygulamayı sevmezler ki bu bir işletmenin başarılı olması için ana prensiptir. Eğer devasa bir üretim tesisi ya da McDonald’s gibi global bir şirket kurmayı düşünüyorsanız, bu ikisi de çok karmaşık görünebilir ama aslında inanılmaz basit temeller üzerine kuruludur. Bu tür seri üretim hatlarında her bir görev kolay takip adımlarına bölünür. Seri üretim hattında çalışan biri önceden hazır olarak tanımlanmış birkaç görevi gerçekleştirir. Yani kasiyerin, aşçının ya da arabaya servis elemanının yapacağı görevler basit ve onlar için standart hale getirilmiştir.

Dünyadaki en büyük ve en başarılı bazı şirketlerde zeki insan oranı çok azdır. Personelin büyük çoğunluğunu ortalama zekaya sahip insanlar oluşturur. Zeki olan birkaç kişiye ise işleri bu personel için basitleştirme ve standartlaştırma görevi verilmiştir.

Eğer bir işletmeyi sürdürmenin anahtar becerilerine sahip değilseniz zekanız hiçbir işe yaramayacaktır. Tabi ki şimdiye kadar tam tersini düşünmeye alışmış beyinlerimiz için bunu kabul etmesi o kadar kolay değil. Ama birinin size bir işletmenin başarılı olması için zekanın ve yeteneğin tek başına yetmeyeceğini söylemesi lazım.

Kaybedecek Çok Şeyin Var

Zeki girişimciler için bir diğer engel ise kaybedecek çok şeyleri olmasıdır. Ne kadar zekiyseniz karşınıza o kadar fırsat çıkar. Pek çok farklı alanda para kazanabilir hatta iş yaşantınızda kendi odanız olacak kadar terfi alabilirsiniz. Bu demektir ki bir girişimde bulunduğunuzda, daha düşük kariyer hayalleri olan ve sizden daha az kazanan birine göre kaybedeceğiniz daha çok şey var.

Eğer bir şirkette çalışarak yılda 100.000 TL  kazanıyorsanız, kendi işinizi kurduğunuzda yılda 50.000 TL kazanan birine oranla 2 kat daha fazla başarılı olmalısınız ki çalışırken elde ettiğiniz geliri elde edebilesiniz.

Kaybedecek çok şeyi olan biri olarak önünüzde fırsatlardan oluşan geniş bir yelpaze varsa ve siz karmaşık olana tutku besliyorsanız, liseden orta dereceyle mezun olan arkadaşınızın, büyük şirketlerde çalışan pek çok orta zekalı insan gibi başarılı olmasına şaşırmamalısınız.

FikirciBaba’nın Entrepreneur – Carol Roth çevirisidir.